Content
Jednak w środku tego długiego okresu doszło do wydarzeń mających wielki wpływ na dalszy bieg dziejów, tzn. Czym różniła się nowożytność od średniowiecza? Gdzie zatem szukać zasadniczych cech różniących poszczególne okresy? Z pewnością nie nastąpiła gwałtowna wymiana ludności, nie zmieniły się wszystkie panujące dynastie czy ustroje polityczne, a otaczające ludzi przedmioty i budowle nadal pozostawały niemal takie same. Najbardziej znanym dziełem Cellariusa była trzytomowa historia świata Historia universalis breviter ac perspicue exposita, in antiquam, et medii aevi ac novam divisa, cum notis perpetuis, ukazująca się od 1685 r. Christoph Cellarius (1638‑1707) – urodził się w Schmalkalden w środkowych Niemczech i po studiach został typowym dla swojej epoki uczonym humanistą – historykiem.
Dlaczego polskie królowe miały… większe łóżka od królów?
W konsekwencji, rozwój technologiczny przyspiesza, co prowadzi do przemysłowej rewolucji, mającej bezpośredni wpływ na kształtowanie się współczesnej cywilizacji. Ich odkrycia nie tylko zmieniają postrzeganie świata, ale również stawiają fundamenty pod nowoczesną naukę. W dziedzinie nauki i techniki, nowożytność to czas rewolucji naukowej, z której wyłaniają się takie postaci jak Kopernik, Galileusz czy Newton. W kontekście politycznym i społecznym, epoka nowożytna jest świadkiem narodzin nowoczesnego państwa narodowego.
- Jedynie dusza jest substancjalnie różna i wyróżnia człowieka, pozwalając mu wyrwać się z determinizmu.
- Były dobrze zaplanowane pod względem architektonicznym, miały brukowane ulice i tak jak u Majów znajdowało się w nich wiele monumentalnych budowli.
- W XVI wieku szczególnie szybko rozwijała się produkcja wyrobów wełnianych w Anglii, natomiast we Włoszech dominowała
- Pierwotne podziały dziejów społecznych człowieka poznaliście już w odniesieniu do dawniejszych czasów.
- Prawa i wolności obywatelskie zostały zapisane w Konstytucji Stanów Zjednoczonych i ogłoszone przez rewolucjonistów francuskich w deklaracji praw człowieka i obywatela.
Niedostrzegalne zmiany – stare, ale jednak inne
Szczególny rozkwit filozofii przyrody (i radykalizacja jej stanowisk) nastąpił w przedrewolucyjnej Francji, gdzie rozwinął się radykalny materializm powiązany z ateizmem. Przodowała w tym filozofia francuska, której najbardziej rozpoznawalnym przedstawicielem był Voltaire. Motywem przewodnim epoki był kult rozumu i dążenie do osiągnięcia największej rozumności. Praca Philosophiae naturalis principia mathematica tradycyjnie polskie dania (Matematyczne zasady filozofii przyrody) Isaaca Newtona, która postawiła wyraźne kryterium demarkacji między nową nauką a filozofią, w oparciu o metodę badawczą. Charakterystyczną cechą tej epoki było położenie decydującego nacisku na epistemologię. Kant na nowo spaja obraz świata rozbity przez Kartezjusza i łączy różne formy ludzkiego poznania w spójny system.
To również czas, gdy Martin Luther przybija swoje tezy do drzwi kościoła w Wittenberdze, co daje początek Reformacji. Jest to okres, w którym upada Bizancjum, a Ameryka zostaje odkryta przez Krzysztofa Kolumba w 1492 roku. Zasadniczo, nowożytność rozpoczyna się od momentu, który wyznacza kres średniowiecza. Ekspansja kolonialna przyniosła ze sobą eksploatację i ucisk narodów nieeuropejskich, a także rozwój niewolnictwa.
Początki nowożytności
W dobrach ziemskich należących przed rozbiorami do najwyższych dostojników polskiego Kościoła obowiązywał taki sam system gospodarczy, co w całym kraju. Rozpoczęty w drugiej połowie XVI wieku podój Syberii zajął Moskwie ostatecznie blisko 150 lat. Specjalne szkoły dla księży zaczęto tworzyć dopiero w drugiej połowie XVI wieku, pod wpływem decyzji soboru trydenckiego. Izabela Czartoryska zapisała się w historii jako jedna z najpotężniejszych kobiet w Polsce XVIII stulecia. W średniowieczu i dobie nowożytnej za rzecz zupełnie nie do pomyślenia uznawano ideę, że król i królowa mogliby spędzać całe nowe wspólnie, w jednym miejscu. Niemal wszystko, co dzisiaj kojarzymy jako funkcje państwa, w dobie przedrozbiorowej było realizowane poza władzą, oddolnie.
Nicefor Czernichowski – polski szlachcic, który na Syberii założył własne państwo. Zaszczepili oni na grunt polski nowy styl życia oraz renesansową literaturę. Natomiast Hiszpania w epoce nowożytnej znacznie różniła się od reszty państw na kontynencie europejskim.
Jeden z najbardziej zagadkowych rytuałów dawnego Kościoła. Dlaczego każdy ksiądz musiał to sobie robić?
Nie można również pominąć znaczenia reformacji, która nie tylko przekształciła mapę religijną Europy, ale również wpłynęła na rozwój myśli wolnościowej i indywidualizmu. Formowanie się nowoczesnych państw narodowych oraz centralizacja władzy w rękach absolutystycznych monarchów miały ogromny wpływ na kształtowanie się współczesnych granic i systemów politycznych. W kontekście społeczno-politycznym, nowożytność przyniosła ze sobą zmiany w strukturze władzy i społeczeństwa. Rozwój druku, który umożliwił szybsze i szersze rozpowszechnianie wiedzy, był jednym z kluczowych czynników umożliwiających rozkwit edukacji i kultury. Epoka nowożytna, rozpoczynająca się wraz z końcem średniowiecza, stanowiła okres dynamicznych przemian w niemal każdej sferze życia.
Koniec działalności KEN
Machiavelli w swojej pracy kontynuuje tradycję realizmu politycznego, ustanawiając jednocześnie autonomię państwa i sfery politycznej. Odchodzi jednak od moralistyki, nakazując oprzeć politykę na racjonalnej kalkulacji opartej o obiektywne interesy, którymi są utrzymanie władzy i dobro państwa. Społeczeństwo i gospodarka pozostały przez większość tego okresu feudalne, stopniowo jednak zaczęły się kształtować podstawy gospodarki kapitalistycznej i związana z nimi nowa klasa – mieszczaństwo. Osłabieniu uległy ponadnarodowe jednostki polityczne w rodzaju Cesarstwa Rzymskiego czy papiestwa, poszczególne państwa ulegały konsolidacji, opierając się na zasadzie suwerenności. Dopiero w XVIII wieku niektórzy naukowcy i filozofowie ostatecznie zerwali z ideą Boga i uznali, że własności duchowe (m.in. dusza) nie istnieją. Powszechnie uznaje się Isaaca Newtona za autora czysto mechanicystycznej koncepcji funkcjonowania Wszechświata jako „wielkiego zegara”, który oprócz początkowego nastawienia nie potrzebuje ingerencji Boga.
Rozwinęła się filozofia umysłu badająca procesy myślowe i stany świadomości. O ile filozofia nastawiona ontologicznie zajmowała się przedmiotem i jego istnieniem, to filozofia mentalistyczna postawiła pod znakiem zapytania możliwość prawdziwego poznania. Przejście to określa się czasem zmiany paradygmatu filozofii – z paradygmatu ontologicznego na mentalistyczny.
Leave a Reply